4.1.2Evolutie van de publicaties

Zoals in de eerste sectie van dit hoofdstuk beschreven, zijn de werkadressen doorslaggevend bij de toewijzing van publicaties aan Vlaanderen en aan de referentielanden. Er wordt een ‘volledig’ telschema gebruikt, d.w.z. indien een publicatie co-auteurs met werkadressen in verschillende landen heeft, dan wordt deze aan alle betrokken landen als één volledige publicatie toegewezen.

Om de toename van publicaties en de wijzigingen aan de tijdschriftendekking van het WoS bronbestand te kunnen compenseren, worden het Vlaamse en het nationale aandeel in het wereldtotaal tijdens de periode 2004-2016 berekend. Tabel 1 geeft de evolutie van de publicatieoutput weer op basis van publicatieactiviteit van Vlaanderen en de elf referentielanden per 10.000 inwoners in alle wetenschapsgebieden samen. De berekening van de Vlaamse publicatieoutput, rekening houdend met Brusselse publicaties, is hoger beschreven. De bevolkingstallen zijn gebaseerd op openbare informatie gepubliceerd door EUROSTAT.

Tabel 1. Evolutie van publicatieoutput van Vlaanderen

Publicaties per 10.000 inwoners

VL+BEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
200413.2911.9316.1215.688.338.739.226.8313.740.446.8518.1013.23
200515.5213.7418.2017.179.449.9811.067.6015.950.587.7620.4814.75
200615.4813.4617.8317.219.099.7311.407.6215.890.648.0819.7214.52
200716.1113.5818.1416.938.889.5711.797.8115.860.698.0819.7614.59
200818.4015.7920.5419.0210.4710.9314.128.9418.200.879.7921.5316.03
200918.7516.2921.0519.3010.5211.2514.649.1019.230.9710.1621.8716.17
201019.2916.3122.1719.0210.2111.1715.559.0419.581.0210.2222.1515.99
201120.6617.3924.6919.9210.5911.8016.509.5520.721.1911.1722.7216.64
201222.6218.6527.0221.3411.0112.7817.1510.4122.611.3912.1025.0817.63
201323.2618.9927.9321.7811.1212.7517.1210.8022.831.6112.2025.9717.67
201424.8920.2831.9924.2011.5713.6118.3311.3824.471.9113.0528.0118.70
201525.8020.8033.1824.6811.6313.6418.1611.5424.462.1013.1628.3818.82
201628.6020.6634.2824.9111.7113.6518.7211.8224.892.2613.1829.1919.30
VL+BEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
200413.2911.9316.1215.688.338.739.226.8313.740.446.8518.1013.23
200515.5213.7418.2017.179.449.9811.067.6015.950.587.7620.4814.75
200615.4813.4617.8317.219.099.7311.407.6215.890.648.0819.7214.52
200716.1113.5818.1416.938.889.5711.797.8115.860.698.0819.7614.59
200818.4015.7920.5419.0210.4710.9314.128.9418.200.879.7921.5316.03
200918.7516.2921.0519.3010.5211.2514.649.1019.230.9710.1621.8716.17
201019.2916.3122.1719.0210.2111.1715.559.0419.581.0210.2222.1515.99
201120.6617.3924.6919.9210.5911.8016.509.5520.721.1911.1722.7216.64
201222.6218.6527.0221.3411.0112.7817.1510.4122.611.3912.1025.0817.63
201323.2618.9927.9321.7811.1212.7517.1210.8022.831.6112.2025.9717.67
201424.8920.2831.9924.2011.5713.6118.3311.3824.471.9113.0528.0118.70
201525.8020.8033.1824.6811.6313.6418.1611.5424.462.1013.1628.3818.82
201628.6020.6634.2824.9111.7113.6518.7211.8224.892.2613.1829.1919.30
VL+BEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
200413.2911.9316.1215.688.338.739.226.8313.740.446.8518.1013.23
200515.5213.7418.2017.179.449.9811.067.6015.950.587.7620.4814.75
200615.4813.4617.8317.219.099.7311.407.6215.890.648.0819.7214.52
200716.1113.5818.1416.938.889.5711.797.8115.860.698.0819.7614.59
200818.4015.7920.5419.0210.4710.9314.128.9418.200.879.7921.5316.03
200918.7516.2921.0519.3010.5211.2514.649.1019.230.9710.1621.8716.17
201019.2916.3122.1719.0210.2111.1715.559.0419.581.0210.2222.1515.99
201120.6617.3924.6919.9210.5911.8016.509.5520.721.1911.1722.7216.64
201222.6218.6527.0221.3411.0112.7817.1510.4122.611.3912.1025.0817.63
201323.2618.9927.9321.7811.1212.7517.1210.8022.831.6112.2025.9717.67
201424.8920.2831.9924.2011.5713.6118.3311.3824.471.9113.0528.0118.70
201525.8020.8033.1824.6811.6313.6418.1611.5424.462.1013.1628.3818.82
201628.6020.6634.2824.9111.7113.6518.7211.8224.892.2613.1829.1919.30

Alle vakgebieden; enkel tijdschriftenliteratuur

Het aantal publicaties per 10.000 inwoners splitst Vlaanderen en de referentielanden in vier groepen op:

  1. Relatieve lage output per hoofd: Duitsland, Frankrijk, Italië en Spanje,
  2. Gemiddelde output per hoofd: Ierland, Verenigd Koninkrijk, België. Hier valt vooral de sterke groei van Ierland op.
  3. Een hoge activiteit per hoofd: Naast de Scandinavische referentielanden ook Nederland en Vlaanderen, België
  4. China met een publicatieoutput per capita die één orde van grootte onder die van de eerste groep ligt.

De regio Vlaanderen maakt deel uit van de derde groep. Het aantal publicaties per hoofd neemt in alle referentielanden en in Vlaanderen toe – maar niet overal in dezelfde mate. De groei in Vlaanderen, België is duidelijk sterker dan in Duitsland, Frankrijk of VK. Terwijl de activiteit per-capita van Vlaanderen en VK op het begin van de periode nog bijna op hetzelfde niveau ligt, is er vanaf 2008 een geprononceerd verschil waarneembaar. In de voorbije jaren heeft de per-capitaproductie van Vlaanderen al het niveau van Nederland bereikt en in 2007 en 2008 tijdelijk overschreden. Enkel Denemarken en Zweden zijn nog productiever dan Vlaanderen. Opmerkelijk is dat door zijn sterke groei Ierland tot het eind van de periode het niveau van het VK heeft bereikt. De opvallende schommelingen in de proceedingsgegevens hebben gedeeltelijk met de ongelijkmatige organisatie van conferenties en bijgevolg met de sporadische opname van conferentiemateriaal te maken.

Tabel 2. Evolutie van publicatieoutput van Vlaanderen

Publicaties per 10.000 inwoners

VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
200414.9713.2117.2017.579.229.7910.207.7215.070.547.4719.6114.36
200517.6215.3719.6519.9110.4411.1213.178.7317.540.758.5722.3015.99
200617.1514.6418.7619.139.9510.6512.768.5117.200.868.7821.1515.50
200718.4115.1219.4319.5710.0110.7413.508.9217.420.999.0821.4615.84
200821.1717.6622.4222.6612.0512.6016.7110.4920.301.3211.1623.7817.73
200920.5417.7522.4421.6511.6912.5816.4210.2020.831.3611.2223.4517.43
201021.3717.8123.5221.6711.4012.5117.3910.2021.231.5011.3623.9117.32
201122.6818.7926.1821.9111.7613.1618.3410.6222.191.6312.2224.2817.87
201225.1720.3728.6823.7412.2014.2419.0111.5724.132.0313.2727.0518.80
201326.1720.9029.7424.2512.4314.3118.9012.2524.522.2713.7228.0818.84
201426.9321.6333.9526.5912.6415.0019.7712.5825.732.3714.0629.9419.75
201528.8623.1236.2628.3613.5115.8320.7313.5426.882.6214.7431.5620.68
201634.0824.5139.7030.8914.6516.8422.7614.9228.332.9815.7434.4222.37
VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
200414.9713.2117.2017.579.229.7910.207.7215.070.547.4719.6114.36
200517.6215.3719.6519.9110.4411.1213.178.7317.540.758.5722.3015.99
200617.1514.6418.7619.139.9510.6512.768.5117.200.868.7821.1515.50
200718.4115.1219.4319.5710.0110.7413.508.9217.420.999.0821.4615.84
200821.1717.6622.4222.6612.0512.6016.7110.4920.301.3211.1623.7817.73
200920.5417.7522.4421.6511.6912.5816.4210.2020.831.3611.2223.4517.43
201021.3717.8123.5221.6711.4012.5117.3910.2021.231.5011.3623.9117.32
201122.6818.7926.1821.9111.7613.1618.3410.6222.191.6312.2224.2817.87
201225.1720.3728.6823.7412.2014.2419.0111.5724.132.0313.2727.0518.80
201326.1720.9029.7424.2512.4314.3118.9012.2524.522.2713.7228.0818.84
201426.9321.6333.9526.5912.6415.0019.7712.5825.732.3714.0629.9419.75
201528.8623.1236.2628.3613.5115.8320.7313.5426.882.6214.7431.5620.68
201634.0824.5139.7030.8914.6516.8422.7614.9228.332.9815.7434.4222.37
VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
200414.9713.2117.2017.579.229.7910.207.7215.070.547.4719.6114.36
200517.6215.3719.6519.9110.4411.1213.178.7317.540.758.5722.3015.99
200617.1514.6418.7619.139.9510.6512.768.5117.200.868.7821.1515.50
200718.4115.1219.4319.5710.0110.7413.508.9217.420.999.0821.4615.84
200821.1717.6622.4222.6612.0512.6016.7110.4920.301.3211.1623.7817.73
200920.5417.7522.4421.6511.6912.5816.4210.2020.831.3611.2223.4517.43
201021.3717.8123.5221.6711.4012.5117.3910.2021.231.5011.3623.9117.32
201122.6818.7926.1821.9111.7613.1618.3410.6222.191.6312.2224.2817.87
201225.1720.3728.6823.7412.2014.2419.0111.5724.132.0313.2727.0518.80
201326.1720.9029.7424.2512.4314.3118.9012.2524.522.2713.7228.0818.84
201426.9321.6333.9526.5912.6415.0019.7712.5825.732.3714.0629.9419.75
201528.8623.1236.2628.3613.5115.8320.7313.5426.882.6214.7431.5620.68
201634.0824.5139.7030.8914.6516.8422.7614.9228.332.9815.7434.4222.37

Alle vakgebieden; Zowel tijdschriftenliteratuur als bijdragen aan conferenties

Tabel 3 en 4 geven de evolutie van de publicatieoutput weer op basis van het procentuele aandeel van Vlaanderen en de elf referentielanden in het wereldtotaal in alle wetenschapsgebieden samen.

Het Vlaamse aandeel in het wereldtotaal is vanaf 2004 tot 2016 duidelijk gestegen. Hoewel het aandeel in het begin van de periode vergelijkbaar met dat van Finland was, begint de ontwikkeling van beide landen daarna uiteen te lopen. Vanaf ongeveer 2005 begint het aandeel van de meeste Europese landen in het wereldtotaal algemeen te dalen. Enkel België, Nederland, Ierland, Spanje - en na een tijdelijke daling in 2008 en 2009 ook Denemarken - zijn uitzonderingen. 

Tabel 3. Evolutie van het aandeel van Vlaanderen, de elf Europese referentielanden en China

Aandeel uitgedrukt door het percentage in het totaal van de databank

VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
20040.89%1.33%0.94%0.88%5.56%7.75%0.40%4.25%2.40%6.07%3.12%1.75%8.50%
20050.91%1.34%0.92%0.84%5.53%7.71%0.43%4.16%2.44%7.06%3.13%1.73%8.30%
20060.92%1.34%0.91%0.85%5.41%7.57%0.45%4.23%2.45%7.96%3.34%1.68%8.28%
20070.96%1.36%0.93%0.84%5.32%7.44%0.48%4.36%2.45%8.61%3.39%1.70%8.38%
20080.94%1.35%0.90%0.81%5.36%7.19%0.50%4.26%2.39%9.16%3.55%1.58%7.85%
20090.94%1.37%0.91%0.80%5.30%7.22%0.51%4.28%2.48%10.11%3.64%1.58%7.79%
20100.99%1.40%0.97%0.81%5.23%7.24%0.55%4.33%2.57%10.84%3.73%1.64%7.87%
20111.01%1.42%1.02%0.80%5.14%7.20%0.56%4.23%2.58%11.88%3.85%1.60%7.76%
20121.03%1.42%1.04%0.80%4.98%7.10%0.54%4.27%2.62%12.98%3.92%1.64%7.74%
20131.05%1.44%1.07%0.81%4.97%7.00%0.54%4.39%2.61%14.88%3.89%1.69%7.70%
20141.04%1.42%1.13%0.83%4.79%6.90%0.53%4.35%2.59%16.34%3.84%1.70%7.56%
20151.07%1.45%1.17%0.84%4.80%6.89%0.52%4.36%2.57%17.85%3.80%1.72%7.59%
20161.18%1.43%1.20%0.84%4.80%6.90%0.54%4.42%2.60%19.08%3.77%1.77%7.77%
VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
20040.89%1.33%0.94%0.88%5.56%7.75%0.40%4.25%2.40%6.07%3.12%1.75%8.50%
20050.91%1.34%0.92%0.84%5.53%7.71%0.43%4.16%2.44%7.06%3.13%1.73%8.30%
20060.92%1.34%0.91%0.85%5.41%7.57%0.45%4.23%2.45%7.96%3.34%1.68%8.28%
20070.96%1.36%0.93%0.84%5.32%7.44%0.48%4.36%2.45%8.61%3.39%1.70%8.38%
20080.94%1.35%0.90%0.81%5.36%7.19%0.50%4.26%2.39%9.16%3.55%1.58%7.85%
20090.94%1.37%0.91%0.80%5.30%7.22%0.51%4.28%2.48%10.11%3.64%1.58%7.79%
20100.99%1.40%0.97%0.81%5.23%7.24%0.55%4.33%2.57%10.84%3.73%1.64%7.87%
20111.01%1.42%1.02%0.80%5.14%7.20%0.56%4.23%2.58%11.88%3.85%1.60%7.76%
20121.03%1.42%1.04%0.80%4.98%7.10%0.54%4.27%2.62%12.98%3.92%1.64%7.74%
20131.05%1.44%1.07%0.81%4.97%7.00%0.54%4.39%2.61%14.88%3.89%1.69%7.70%
20141.04%1.42%1.13%0.83%4.79%6.90%0.53%4.35%2.59%16.34%3.84%1.70%7.56%
20151.07%1.45%1.17%0.84%4.80%6.89%0.52%4.36%2.57%17.85%3.80%1.72%7.59%
20161.18%1.43%1.20%0.84%4.80%6.90%0.54%4.42%2.60%19.08%3.77%1.77%7.77%
VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
20040.89%1.33%0.94%0.88%5.56%7.75%0.40%4.25%2.40%6.07%3.12%1.75%8.50%
20050.91%1.34%0.92%0.84%5.53%7.71%0.43%4.16%2.44%7.06%3.13%1.73%8.30%
20060.92%1.34%0.91%0.85%5.41%7.57%0.45%4.23%2.45%7.96%3.34%1.68%8.28%
20070.96%1.36%0.93%0.84%5.32%7.44%0.48%4.36%2.45%8.61%3.39%1.70%8.38%
20080.94%1.35%0.90%0.81%5.36%7.19%0.50%4.26%2.39%9.16%3.55%1.58%7.85%
20090.94%1.37%0.91%0.80%5.30%7.22%0.51%4.28%2.48%10.11%3.64%1.58%7.79%
20100.99%1.40%0.97%0.81%5.23%7.24%0.55%4.33%2.57%10.84%3.73%1.64%7.87%
20111.01%1.42%1.02%0.80%5.14%7.20%0.56%4.23%2.58%11.88%3.85%1.60%7.76%
20121.03%1.42%1.04%0.80%4.98%7.10%0.54%4.27%2.62%12.98%3.92%1.64%7.74%
20131.05%1.44%1.07%0.81%4.97%7.00%0.54%4.39%2.61%14.88%3.89%1.69%7.70%
20141.04%1.42%1.13%0.83%4.79%6.90%0.53%4.35%2.59%16.34%3.84%1.70%7.56%
20151.07%1.45%1.17%0.84%4.80%6.89%0.52%4.36%2.57%17.85%3.80%1.72%7.59%
20161.18%1.43%1.20%0.84%4.80%6.90%0.54%4.42%2.60%19.08%3.77%1.77%7.77%

alle vakgebieden samen; enkel tijdschriftenliteratuur

Tabel 4

Evolutie van het procentuele aandeel van Vlaanderen, de elf Europese referentielanden en China in het totaal van de databank

VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
20040.86%1.27%0.86%0.85%5.30%7.48%0.38%4.14%2.27%6.52%2.93%1.63%7.94%
20050.88%1.29%0.85%0.84%5.24%7.37%0.43%4.10%2.30%7.84%2.96%1.61%7.72%
20060.88%1.26%0.84%0.82%5.14%7.20%0.44%4.10%2.31%9.22%3.15%1.57%7.69%
20070.92%1.26%0.83%0.81%5.00%6.97%0.46%4.16%2.25%10.22%3.18%1.54%7.59%
20080.87%1.22%0.79%0.78%4.99%6.70%0.48%4.05%2.16%11.30%3.27%1.41%7.02%
20090.88%1.27%0.83%0.77%5.02%6.88%0.49%4.09%2.29%12.07%3.43%1.45%7.16%
20100.92%1.29%0.87%0.78%4.93%6.84%0.52%4.11%2.35%13.34%3.49%1.49%7.18%
20110.94%1.31%0.93%0.75%4.87%6.86%0.53%4.02%2.36%13.90%3.59%1.46%7.12%
20120.97%1.32%0.94%0.75%4.66%6.69%0.51%4.02%2.36%16.03%3.64%1.50%6.99%
20130.97%1.30%0.94%0.74%4.58%6.47%0.49%4.11%2.31%17.27%3.60%1.51%6.76%
20140.98%1.32%1.05%0.79%4.56%6.63%0.50%4.19%2.37%17.69%3.60%1.58%6.96%
20151.01%1.35%1.07%0.81%4.69%6.72%0.50%4.30%2.37%18.75%3.58%1.61%7.01%
20161.09%1.31%1.08%0.81%4.65%6.58%0.51%4.31%2.29%19.50%3.48%1.61%6.96%
VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
20040.86%1.27%0.86%0.85%5.30%7.48%0.38%4.14%2.27%6.52%2.93%1.63%7.94%
20050.88%1.29%0.85%0.84%5.24%7.37%0.43%4.10%2.30%7.84%2.96%1.61%7.72%
20060.88%1.26%0.84%0.82%5.14%7.20%0.44%4.10%2.31%9.22%3.15%1.57%7.69%
20070.92%1.26%0.83%0.81%5.00%6.97%0.46%4.16%2.25%10.22%3.18%1.54%7.59%
20080.87%1.22%0.79%0.78%4.99%6.70%0.48%4.05%2.16%11.30%3.27%1.41%7.02%
20090.88%1.27%0.83%0.77%5.02%6.88%0.49%4.09%2.29%12.07%3.43%1.45%7.16%
20100.92%1.29%0.87%0.78%4.93%6.84%0.52%4.11%2.35%13.34%3.49%1.49%7.18%
20110.94%1.31%0.93%0.75%4.87%6.86%0.53%4.02%2.36%13.90%3.59%1.46%7.12%
20120.97%1.32%0.94%0.75%4.66%6.69%0.51%4.02%2.36%16.03%3.64%1.50%6.99%
20130.97%1.30%0.94%0.74%4.58%6.47%0.49%4.11%2.31%17.27%3.60%1.51%6.76%
20140.98%1.32%1.05%0.79%4.56%6.63%0.50%4.19%2.37%17.69%3.60%1.58%6.96%
20151.01%1.35%1.07%0.81%4.69%6.72%0.50%4.30%2.37%18.75%3.58%1.61%7.01%
20161.09%1.31%1.08%0.81%4.65%6.58%0.51%4.31%2.29%19.50%3.48%1.61%6.96%
VLBEDNKFINFRADEUIRLITANLDPRCESPSWEGBR
20040.86%1.27%0.86%0.85%5.30%7.48%0.38%4.14%2.27%6.52%2.93%1.63%7.94%
20050.88%1.29%0.85%0.84%5.24%7.37%0.43%4.10%2.30%7.84%2.96%1.61%7.72%
20060.88%1.26%0.84%0.82%5.14%7.20%0.44%4.10%2.31%9.22%3.15%1.57%7.69%
20070.92%1.26%0.83%0.81%5.00%6.97%0.46%4.16%2.25%10.22%3.18%1.54%7.59%
20080.87%1.22%0.79%0.78%4.99%6.70%0.48%4.05%2.16%11.30%3.27%1.41%7.02%
20090.88%1.27%0.83%0.77%5.02%6.88%0.49%4.09%2.29%12.07%3.43%1.45%7.16%
20100.92%1.29%0.87%0.78%4.93%6.84%0.52%4.11%2.35%13.34%3.49%1.49%7.18%
20110.94%1.31%0.93%0.75%4.87%6.86%0.53%4.02%2.36%13.90%3.59%1.46%7.12%
20120.97%1.32%0.94%0.75%4.66%6.69%0.51%4.02%2.36%16.03%3.64%1.50%6.99%
20130.97%1.30%0.94%0.74%4.58%6.47%0.49%4.11%2.31%17.27%3.60%1.51%6.76%
20140.98%1.32%1.05%0.79%4.56%6.63%0.50%4.19%2.37%17.69%3.60%1.58%6.96%
20151.01%1.35%1.07%0.81%4.69%6.72%0.50%4.30%2.37%18.75%3.58%1.61%7.01%
20161.09%1.31%1.08%0.81%4.65%6.58%0.51%4.31%2.29%19.50%3.48%1.61%6.96%

Alle vakgebieden; zowel tijdschriftenliteratuur als bijdragen aan conferenties

De Vlaamse groeidynamiek wordt enkel door die van Denemarken, Ierland en Spanje overtroffen. Opmerkelijk is daarnaast de enorme groei van China. Deze ontwikkeling is zonder weerga. Terwijl China’s aandeel in 2004 nog een positie tussen Frankrijk en Duitsland in neemt, heeft China tegen 2015 alle referentielanden ver achter zich gelaten.
Opmerkelijk is ook dat het aandeel van de publicaties met een Vlaams adres in het Belgisch geheel duidelijk gestegen is, van om en bij de 68% in 2004 tot een kleine 73% in 2015 (vgl. tabel 3 en 4). Dit laatste betekent echter niet automatisch dat het aandeel van Franstalige publicaties is afgenomen. De stijging kan ook gerealiseerd worden door meer samenwerking tussen bijvoorbeeld Vlaamse en Brusselse of Waalse organisaties.