4.1.3Het Vlaams publicatieprofiel

Vooraleer de specialisatieprofielen van het Vlaams onderzoek te beschouwen, komt eerst een ander aspect van dit publicatieprofiel aan de orde. Figuur 1 geeft voor twee deelperioden van de periode 2004-2015 het procentuele aandeel van de verschillende organisatietypen weer in de Vlaamse publicatieoutput over alle gebieden samen. Zoals in de methode beschreven passen we ook hier een volledig telschema toe. Dit komt erop neer dat een publicatie met werkadressen van meer dan één organisatietype aan elk type als een volledige publicatie wordt toegewezen. De procentuele aandelen kunnen dus op grond van deze meervoudige toekenning niet tot 100% opgeteld worden.

Figuur 1. Verdeling per organisatietype

2004-20092010-2015Hoger onderwijsPublieke instelling of administratiePrivate instellingZiekenhuisAndereOrganisatietype0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %AandeelHoger onderwijsPublieke instelling of administratiePrivate instellingZiekenhuisAndere0102030405060708090 2004-20092010-2015Hoger onderwijsPublieke instelling of administratiePrivate instellingZiekenhuisAndereOrganisatietype0 %20 %40 %60 %80 %AandeelHoger onderwijsPublieke instelling of administratiePrivate instellingZiekenhuisAndere020406080 2004-20092010-2015Hoger onderwijsPublieke instelling of administratiePrivate instellingZiekenhuisAndereOrganisatietype0 %20 %40 %60 %80 %AandeelHoger onderwijsPublieke instelling of administratiePrivate instellingZiekenhuisAndere020406080

Het aandeel van instellingen voor hoger onderwijs, dus van universiteiten en hogescholen, met meer dan 88% overheerst dit resultaat. Het aandeel Vlaamse tijdschriftenpublicaties door medewerkers van publieke onderzoeksinstellingen of administraties gepubliceerd is in de laatste periode al gestegen tot 12%. Private instellingen en ziekenhuizen dragen met respectievelijk rond de 7% en de 4,5% tot het Vlaamse totaal bij (hierbij merken we op dat de publicaties van de universitaire ziekenhuizen bij de universiteiten zelf werden geteld). Vooral het aandeel van de universitaire sector is continu lichtjes gestegen. Bovenstaande gegevens komen in het algemeen overeen met de situatie in andere Europese landen (bijv. Katz en Hicks, 1998). 

De specialisatie van het Vlaams onderzoek tijdens de perioden 2004-2009 en 2011-2016 wordt in figuur 2 op basis van de Activiteitsindex grafisch weergegeven (zie Hoofdstuk 4.1.1 voor de definitie). De wereldstandaard is in het diagram door een regelmatige veertienhoek aangeduid. Er dient op gewezen dat de Activiteitsindex, de relatieve activiteit met betrekking tot de wereldstandaard, een evenwichtsindicator is, d.w.z. als de activiteit van een land in enkele gebieden boven de wereldstandaard ligt, moet de activiteit in andere gebieden noodzakelijkerwijs beneden de standaard liggen.

Het uurwerkdiagram beschrijft het profiel van Vlaanderen eenduidig als Type 1, dit is het westers model met bio- en medische wetenschappen als overheersende gebieden. Wel is het profiel van de tweede periode enigszins veranderd en wel in de richting van de wereldstandaard, maar het ‘paradigmatische’ basistype van het Vlaams profiel is onveranderd gebleven. Desondanks valt de sterke groei op van enkele vakgebieden zoals vooral aard- en ruimtewetenschappen (GEOS), en neuro- en gedrags­weten­schappen (NEUR). Samenvattend kan gesteld worden dat het Vlaamse publicatieprofiel gekenmerkt wordt door significant boven de wereldstandaard liggende activiteiten in de gebieden biologie (BIOL), biowetenschappen (BIOS), biomedisch onderzoek (BIOM), klinische en experimentele geneeskunde I (CLI1) en in de twee deelperiode Experimentele geneeskunde II (CLI2) en door beneden de wereldstandaard liggende activiteiten in de gebieden chemie (CHEM), aard- en ruimtewetenschappen (GEOS) en in de twee deelperiode fysica (PHY). Opmerkelijk is dat neuro- en gedragswetenschappen (NEUR) van een gebied met relatief geringe activiteit ten opzichte van de wereldstandaard tot een domein met hogere activiteit is geëvolueerd. De relatieve activiteit in wiskunde blijft duidelijk dalen en ligt nu al onder maar nog steeds dicht bij de wereldstandaard.

Figuur 2 Het publicatieprofiel van het Vlaams onderzoek in de perioden 2004-2009 en 2011-2016 op basis van de Activiteitsindex (AI)

2004-20092011-2016WereldstandaardAGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC200,20,40,60,811,21,4 2004-20092011-2016WereldstandaardAGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC200,20,40,60,811,21,4 2004-20092011-2016WereldstandaardAGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC200,20,40,60,811,21,4

Tabel 5 Evolutie van het aandeel Vlaamse publicaties in het wereldtotaal

AGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC2
20041.09%1.19%1.05%1.04%1.05%1.00%0.84%0.72%0.98%0.64%0.98%1.01%0.74%0.67%
20051.22%1.29%1.11%1.03%1.11%0.96%0.98%0.77%0.91%0.69%0.95%0.96%0.69%0.76%
20061.24%1.24%1.04%0.98%1.13%1.01%1.00%0.73%0.85%0.72%1.00%1.01%0.75%0.75%
20071.12%1.32%1.00%0.94%1.24%1.04%1.01%0.77%0.94%0.79%1.08%1.08%0.86%0.92%
20081.09%1.26%1.05%1.10%1.11%1.08%1.11%0.75%0.83%0.76%1.04%1.01%0.92%0.95%
20091.08%1.27%1.05%0.98%1.19%1.10%1.16%0.71%0.84%0.84%0.96%0.92%0.95%0.85%
20101.06%1.29%1.10%1.03%1.15%1.14%1.27%0.75%0.89%0.93%0.99%0.89%1.04%0.97%
20111.01%1.28%1.16%1.09%1.22%1.16%1.32%0.75%0.89%1.01%1.01%0.89%1.09%1.02%
20121.04%1.22%1.14%1.16%1.23%1.16%1.40%0.74%0.89%1.04%1.05%0.91%1.23%1.14%
20131.14%1.35%1.12%1.07%1.25%1.19%1.38%0.74%0.93%0.97%0.97%0.86%1.34%1.29%
20141.08%1.38%1.08%1.14%1.26%1.22%1.48%0.75%0.87%1.01%0.96%0.75%1.33%1.21%
20151.16%1.40%1.16%1.15%1.27%1.24%1.52%0.77%0.90%0.98%0.96%0.85%1.39%1.28%
20161.22%1.50%1.21%1.23%1.44%1.43%1.72%0.82%0.94%1.07%0.99%1.08%1.31%1.56%
AGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC2
20041.09%1.19%1.05%1.04%1.05%1.00%0.84%0.72%0.98%0.64%0.98%1.01%0.74%0.67%
20051.22%1.29%1.11%1.03%1.11%0.96%0.98%0.77%0.91%0.69%0.95%0.96%0.69%0.76%
20061.24%1.24%1.04%0.98%1.13%1.01%1.00%0.73%0.85%0.72%1.00%1.01%0.75%0.75%
20071.12%1.32%1.00%0.94%1.24%1.04%1.01%0.77%0.94%0.79%1.08%1.08%0.86%0.92%
20081.09%1.26%1.05%1.10%1.11%1.08%1.11%0.75%0.83%0.76%1.04%1.01%0.92%0.95%
20091.08%1.27%1.05%0.98%1.19%1.10%1.16%0.71%0.84%0.84%0.96%0.92%0.95%0.85%
20101.06%1.29%1.10%1.03%1.15%1.14%1.27%0.75%0.89%0.93%0.99%0.89%1.04%0.97%
20111.01%1.28%1.16%1.09%1.22%1.16%1.32%0.75%0.89%1.01%1.01%0.89%1.09%1.02%
20121.04%1.22%1.14%1.16%1.23%1.16%1.40%0.74%0.89%1.04%1.05%0.91%1.23%1.14%
20131.14%1.35%1.12%1.07%1.25%1.19%1.38%0.74%0.93%0.97%0.97%0.86%1.34%1.29%
20141.08%1.38%1.08%1.14%1.26%1.22%1.48%0.75%0.87%1.01%0.96%0.75%1.33%1.21%
20151.16%1.40%1.16%1.15%1.27%1.24%1.52%0.77%0.90%0.98%0.96%0.85%1.39%1.28%
20161.22%1.50%1.21%1.23%1.44%1.43%1.72%0.82%0.94%1.07%0.99%1.08%1.31%1.56%
AGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC2
20041.09%1.19%1.05%1.04%1.05%1.00%0.84%0.72%0.98%0.64%0.98%1.01%0.74%0.67%
20051.22%1.29%1.11%1.03%1.11%0.96%0.98%0.77%0.91%0.69%0.95%0.96%0.69%0.76%
20061.24%1.24%1.04%0.98%1.13%1.01%1.00%0.73%0.85%0.72%1.00%1.01%0.75%0.75%
20071.12%1.32%1.00%0.94%1.24%1.04%1.01%0.77%0.94%0.79%1.08%1.08%0.86%0.92%
20081.09%1.26%1.05%1.10%1.11%1.08%1.11%0.75%0.83%0.76%1.04%1.01%0.92%0.95%
20091.08%1.27%1.05%0.98%1.19%1.10%1.16%0.71%0.84%0.84%0.96%0.92%0.95%0.85%
20101.06%1.29%1.10%1.03%1.15%1.14%1.27%0.75%0.89%0.93%0.99%0.89%1.04%0.97%
20111.01%1.28%1.16%1.09%1.22%1.16%1.32%0.75%0.89%1.01%1.01%0.89%1.09%1.02%
20121.04%1.22%1.14%1.16%1.23%1.16%1.40%0.74%0.89%1.04%1.05%0.91%1.23%1.14%
20131.14%1.35%1.12%1.07%1.25%1.19%1.38%0.74%0.93%0.97%0.97%0.86%1.34%1.29%
20141.08%1.38%1.08%1.14%1.26%1.22%1.48%0.75%0.87%1.01%0.96%0.75%1.33%1.21%
20151.16%1.40%1.16%1.15%1.27%1.24%1.52%0.77%0.90%0.98%0.96%0.85%1.39%1.28%
20161.22%1.50%1.21%1.23%1.44%1.43%1.72%0.82%0.94%1.07%0.99%1.08%1.31%1.56%

Enkel tijdschriftenliteratuur

Tabel 6 Evolutie van het aandeel Vlaamse publicaties in het wereldtotaal

AGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC2
20041.12%1.21%1.04%1.00%1.04%0.99%0.82%0.73%0.92%0.61%0.82%0.94%0.69%0.65%
20051.23%1.28%1.09%0.98%1.11%0.95%0.95%0.76%0.90%0.62%0.84%0.93%0.68%0.74%
20061.18%1.23%1.02%0.95%1.13%1.02%0.99%0.73%0.85%0.64%0.85%0.95%0.73%0.64%
20071.11%1.30%0.98%0.89%1.24%1.04%1.01%0.77%0.94%0.78%0.83%0.95%0.82%0.74%
20081.02%1.24%1.04%1.04%1.10%1.07%1.10%0.75%0.81%0.67%0.74%0.83%0.80%0.80%
20091.03%1.25%1.04%0.93%1.19%1.08%1.14%0.71%0.81%0.77%0.72%0.80%0.83%0.71%
20101.05%1.29%1.10%0.98%1.14%1.13%1.25%0.74%0.87%0.86%0.73%0.75%0.92%0.75%
20110.97%1.26%1.15%1.04%1.22%1.15%1.32%0.70%0.87%0.93%0.79%0.82%0.97%0.83%
20120.99%1.21%1.13%1.16%1.23%1.16%1.38%0.68%0.90%0.97%0.82%0.88%1.10%0.97%
20131.08%1.36%1.12%1.03%1.25%1.18%1.39%0.68%0.98%0.91%0.73%0.82%1.15%1.05%
20141.03%1.36%1.08%1.12%1.26%1.20%1.45%0.71%0.87%0.96%0.77%0.70%1.11%1.05%
20151.10%1.40%1.16%1.13%1.27%1.24%1.50%0.73%0.90%0.91%0.79%0.78%1.18%1.08%
20161.20%1.52%1.20%1.19%1.44%1.42%1.67%0.82%1.00%1.02%0.83%0.96%0.96%1.25%
AGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC2
20041.12%1.21%1.04%1.00%1.04%0.99%0.82%0.73%0.92%0.61%0.82%0.94%0.69%0.65%
20051.23%1.28%1.09%0.98%1.11%0.95%0.95%0.76%0.90%0.62%0.84%0.93%0.68%0.74%
20061.18%1.23%1.02%0.95%1.13%1.02%0.99%0.73%0.85%0.64%0.85%0.95%0.73%0.64%
20071.11%1.30%0.98%0.89%1.24%1.04%1.01%0.77%0.94%0.78%0.83%0.95%0.82%0.74%
20081.02%1.24%1.04%1.04%1.10%1.07%1.10%0.75%0.81%0.67%0.74%0.83%0.80%0.80%
20091.03%1.25%1.04%0.93%1.19%1.08%1.14%0.71%0.81%0.77%0.72%0.80%0.83%0.71%
20101.05%1.29%1.10%0.98%1.14%1.13%1.25%0.74%0.87%0.86%0.73%0.75%0.92%0.75%
20110.97%1.26%1.15%1.04%1.22%1.15%1.32%0.70%0.87%0.93%0.79%0.82%0.97%0.83%
20120.99%1.21%1.13%1.16%1.23%1.16%1.38%0.68%0.90%0.97%0.82%0.88%1.10%0.97%
20131.08%1.36%1.12%1.03%1.25%1.18%1.39%0.68%0.98%0.91%0.73%0.82%1.15%1.05%
20141.03%1.36%1.08%1.12%1.26%1.20%1.45%0.71%0.87%0.96%0.77%0.70%1.11%1.05%
20151.10%1.40%1.16%1.13%1.27%1.24%1.50%0.73%0.90%0.91%0.79%0.78%1.18%1.08%
20161.20%1.52%1.20%1.19%1.44%1.42%1.67%0.82%1.00%1.02%0.83%0.96%0.96%1.25%
AGRIBIOLBIOSBIOMCLI1CLI2NEURCHEMPHYSGEOSENGNMATHSOC1SOC2
20041.12%1.21%1.04%1.00%1.04%0.99%0.82%0.73%0.92%0.61%0.82%0.94%0.69%0.65%
20051.23%1.28%1.09%0.98%1.11%0.95%0.95%0.76%0.90%0.62%0.84%0.93%0.68%0.74%
20061.18%1.23%1.02%0.95%1.13%1.02%0.99%0.73%0.85%0.64%0.85%0.95%0.73%0.64%
20071.11%1.30%0.98%0.89%1.24%1.04%1.01%0.77%0.94%0.78%0.83%0.95%0.82%0.74%
20081.02%1.24%1.04%1.04%1.10%1.07%1.10%0.75%0.81%0.67%0.74%0.83%0.80%0.80%
20091.03%1.25%1.04%0.93%1.19%1.08%1.14%0.71%0.81%0.77%0.72%0.80%0.83%0.71%
20101.05%1.29%1.10%0.98%1.14%1.13%1.25%0.74%0.87%0.86%0.73%0.75%0.92%0.75%
20110.97%1.26%1.15%1.04%1.22%1.15%1.32%0.70%0.87%0.93%0.79%0.82%0.97%0.83%
20120.99%1.21%1.13%1.16%1.23%1.16%1.38%0.68%0.90%0.97%0.82%0.88%1.10%0.97%
20131.08%1.36%1.12%1.03%1.25%1.18%1.39%0.68%0.98%0.91%0.73%0.82%1.15%1.05%
20141.03%1.36%1.08%1.12%1.26%1.20%1.45%0.71%0.87%0.96%0.77%0.70%1.11%1.05%
20151.10%1.40%1.16%1.13%1.27%1.24%1.50%0.73%0.90%0.91%0.79%0.78%1.18%1.08%
20161.20%1.52%1.20%1.19%1.44%1.42%1.67%0.82%1.00%1.02%0.83%0.96%0.96%1.25%

Zowel tijdschriftenliteratuur als conferentiebijdragen