4.4.4Actoren in het innovatieproces van de onderneming

Uit vele analyses van het innovatiesysteem blijkt dat ondernemingen steeds vaker samenwerken met andere ondernemingen of instellingen voor de uitvoering van hun innovatieactiviteiten. Daarom wordt in de CIS bevraging ook gepeild naar de actoren die betrokken zijn bij de ontwikkeling van een innovatie. Deze cijfers duiden in het algemeen op het ook elders vastgesteld belang van andere ondernemingen of instellingen in het innovatieproces.

Binnen de groep van productinnovatoren gaat Figuur 7a in op de ondernemingen die nieuwe of aanzienlijk verbeterde goederen uitbrachten en Figuur 7b op degenen die nieuwe of aanzienlijk verbeterde diensten uitbrachten. Het merendeel van de productinnovatoren (zowel goederen- als diensteninnovatoren) geeft aan bepaalde innovaties zelfstandig te hebben ontwikkeld. Voor goederen- en diensteninnovaties geeft respectievelijk 43% en 48% van de ondernemingen aan samengewerkt te hebben met andere ondernemingen of instellingen. Het aanpassen van innovaties die oorspronkelijk door andere ondernemingen of instellingen werden ontwikkeld, komt minder vaak voor, maar blijft met 15% voor goedereninnovaties en 18% voor diensteninnovaties toch wel belangrijk. 

Figuur 7a. Wie heeft de nieuwe of duidelijk verbeterde goederen ontwikkeld?

Opdeling naar ondernemingsgrootte en in het algemeen

Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen met andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van goederen/diensten oorspronkelijk door andere ondernemingen(binnen of buiten de groep) of (overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andere ondernemingen(binnen of buiten de groep) of(overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 % Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen met andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van goederen/diensten oorspronkelijk door andereondernemingen (binnen of buiten de groep) of (overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 % Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen metandere ondernemingen(binnen of buiten de groep)of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van goederen/dienstenoorspronkelijk door andere ondernemingen (binnen of buiten de groep) of(overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andereondernemingen (binnen ofbuiten de groep) of(overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 %

Figuur 7b. Wie heeft de nieuwe of duidelijk verbeterde diensten ontwikkeld?

Opdeling naar ondernemingsgrootte en in het algemeen

Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen met andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van goederen/diensten oorspronkelijk door andere ondernemingen(binnen of buiten de groep) of (overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andere ondernemingen(binnen of buiten de groep) of(overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 % Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen met andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van goederen/diensten oorspronkelijk door andereondernemingen (binnen of buiten de groep) of (overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 % Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen metandere ondernemingen(binnen of buiten de groep)of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van goederen/dienstenoorspronkelijk door andere ondernemingen (binnen of buiten de groep) of(overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andereondernemingen (binnen ofbuiten de groep) of(overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 %

Gemiddeld 52% van de procesinnovatoren geeft aan hun procesinnovaties zelfstandig ontwikkeld te hebben. Daarnaast werken deze ondernemingen ook heel frequent samen met andere ondernemingen of instellingen (51%). Ook hier komt het aanpassen van innovaties die oorspronkelijk door andere ondernemingen of instellingen werden ontwikkeld minder vaak voor. Het aandeel ondernemingen die innovaties hebben die in hoofdzaak door externen ontwikkeld worden, ligt hier wel hoger.  

Figuur 8. Wie heeft de nieuwe of duidelijk verbeterde processen ontwikkeld?

Opdeling naar ondernemingsgrootte en in het algemeen

Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen met andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van processen oorspronkelijk door andere ondernemingen (binnenof buiten de groep) of (overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andere ondernemingen(binnen of buiten de groep) of(overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 % Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen met andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van processen oorspronkelijk door andereondernemingen (binnen of buiten de groep) of (overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andereondernemingen (binnen of buiten degroep) of (overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 % Kleine ondernemingenMiddelgrote ondernemingenGrote ondernemingenTotaalVoornamelijk de onderneming zelfDe onderneming samen metandere ondernemingen(binnen of buiten de groep)of (overheids)instellingenDe onderneming door aanpassen/veranderen van processenoorspronkelijk door andere ondernemingen (binnen of buiten de groep) of(overheids)instellingen ontwikkeldIn hoofdzaak andereondernemingen (binnen ofbuiten de groep) of(overheids)instellingen0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 %