5.3.2Resultaten

De belangrijkste resultaten van dit hoofdstuk zijn:

1. Een update van beleidsrapport STORE-23-027 op basis van de meest recente Eurostat data zodoende een monitoring te voorzien van de Vlaamse economie en zijn sectoren binnen internationaal perspectief. Het Vlaams Gewest blijft één van de meest performante regio’s (zie Figuur 1). Qua groei (en dan vooral qua groei arbeidsproductiviteit) bevindt het Vlaams Gewest zich niet meer achteraan, maar eerder in het midden (zie Figuur 2).

Figuur 1. Arbeidsproductiviteit (TW per uur, in 2021)

IerlandLuxemburgBrussels GewestDenemarkenZwedenBelgiëVlaams GewestNederlandFrankrijkGermanyWaals GewestFinlandOostenrijkItaliëSpanjeCyprusSloveniëMaltaSlovakijeTsjechiëPortugalGriekenlandEstlandLitouwenKroatiëHongarijeLetlandPolenRoemeniëBulgarije€ 0€ 10€ 20€ 30€ 40€ 50€ 60€ 70€ 80€ 90in € per uurIerlandLuxemburgBrussels GewestDenemarkenZwedenBelgiëVlaams GewestNederlandFrankrijkGermanyWaals GewestFinlandOostenrijkItaliëSpanjeCyprusSloveniëMaltaSlovakijeTsjechiëPortugalGriekenlandEstlandLitouwenKroatiëHongarijeLetlandPolenRoemeniëBulgarije0102030405060708090lab_prod_h_r: € 82 IerlandLuxemburgBrussels GewestDenemarkenZwedenBelgiëVlaams GewestNederlandFrankrijkGermanyWaals GewestFinlandOostenrijkItaliëSpanjeCyprusSloveniëMaltaSlovakijeTsjechiëPortugalGriekenlandEstlandLitouwenKroatiëHongarijeLetlandPolenRoemeniëBulgarije€ 0€ 20€ 40€ 60€ 80in € per uurIerlandLuxemburgBrussels GewestDenemarkenZwedenBelgiëVlaams GewestNederlandFrankrijkGermanyWaals GewestFinlandOostenrijkItaliëSpanjeCyprusSloveniëMaltaSlovakijeTsjechiëPortugalGriekenlandEstlandLitouwenKroatiëHongarijeLetlandPolenRoemeniëBulgarije020406080 IerlandLuxemburgBrussels GewestDenemarkenZwedenBelgiëVlaams GewestNederlandFrankrijkGermanyWaals GewestFinlandOostenrijkItaliëSpanjeCyprusSloveniëMaltaSlovakijeTsjechiëPortugalGriekenlandEstlandLitouwenKroatiëHongarijeLetlandPolenRoemeniëBulgarije€ 0€ 20€ 40€ 60€ 80in € per uurIerlandLuxemburgBrussels GewestDenemarkenZwedenBelgiëVlaams GewestNederlandFrankrijkGermanyWaals GewestFinlandOostenrijkItaliëSpanjeCyprusSloveniëMaltaSlovakijeTsjechiëPortugalGriekenlandEstlandLitouwenKroatiëHongarijeLetlandPolenRoemeniëBulgarije020406080

Figuur 2. Groei arbeidsproductiviteit (TW per uur, groei 2017-2021)

IerlandLitouwenBulgarijeSlovakijeEstlandLetlandHongarijePolenRoemeniëZwedenSloveniëTsjechiëCyprusPortugalWaals GewestMaltaVlaams GewestKroatiëDenemarkenBelgiëGermanyItaliëNederlandOostenrijkLuxemburgBrussels GewestFinlandGriekenlandSpanjeFrankrijk-2%-1%0%1%2%3%4%5%6%7%8%9%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei tussen 2017-2021IerlandLitouwenBulgarijeSlovakijeEstlandLetlandHongarijePolenRoemeniëZwedenSloveniëTsjechiëCyprusPortugalWaals GewestMaltaVlaams GewestKroatiëDenemarkenBelgiëGermanyItaliëNederlandOostenrijkLuxemburgBrussels GewestFinlandGriekenlandSpanjeFrankrijk-2-10123456789cagr_rlp: 8,79% IerlandLitouwenBulgarijeSlovakijeEstlandLetlandHongarijePolenRoemeniëZwedenSloveniëTsjechiëCyprusPortugalWaals GewestMaltaVlaams GewestKroatiëDenemarkenBelgiëGermanyItaliëNederlandOostenrijkLuxemburgBrussels GewestFinlandGriekenlandSpanjeFrankrijk-2%0%2%4%6%8%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei tussen 2017-2021IerlandLitouwenBulgarijeSlovakijeEstlandLetlandHongarijePolenRoemeniëZwedenSloveniëTsjechiëCyprusPortugalWaals GewestMaltaVlaams GewestKroatiëDenemarkenBelgiëGermanyItaliëNederlandOostenrijkLuxemburgBrussels GewestFinlandGriekenlandSpanjeFrankrijk-202468 IerlandLitouwenBulgarijeSlovakijeEstlandLetlandHongarijePolenRoemeniëZwedenSloveniëTsjechiëCyprusPortugalWaals GewestMaltaVlaams GewestKroatiëDenemarkenBelgiëGermanyItaliëNederlandOostenrijkLuxemburgBrussels GewestFinlandGriekenlandSpanjeFrankrijk-2%0%2%4%6%8%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei tussen 2017-2021IerlandLitouwenBulgarijeSlovakijeEstlandLetlandHongarijePolenRoemeniëZwedenSloveniëTsjechiëCyprusPortugalWaals GewestMaltaVlaams GewestKroatiëDenemarkenBelgiëGermanyItaliëNederlandOostenrijkLuxemburgBrussels GewestFinlandGriekenlandSpanjeFrankrijk-202468

2. Het Vlaamse Gewest bevindt zich in de subtop van de EU qua arbeidsproductiviteit. Vergeleken met de set van de hoog presterende benchmarkregio’s bevindt zowel het niveau (zie Figuur 3) van de Vlaamse arbeidsproductiviteit als de groei (zie Figuur 4) ervan zich in het midden van de groep.

Figuur 3. Arbeidsproductiviteit (TW per uur, in 2021)

HovedstadenStockholmBrussels GewestOberbayernUtrechtStuttgartVlaams GewestNoord-BrabantHelsinki-UusimaaSydsverigeKarlsruheTübingenWaals Gewest€ 0€ 10€ 20€ 30€ 40€ 50€ 60€ 70€ 80in € per uurHovedstadenStockholmBrussels GewestOberbayernUtrechtStuttgartVlaams GewestNoord-BrabantHelsinki-UusimaaSydsverigeKarlsruheTübingenWaals Gewest01020304050607080lab_prod_h_r: € 70 HovedstadenStockholmBrussels GewestOberbayernUtrechtStuttgartVlaams GewestNoord-BrabantHelsinki-UusimaaSydsverigeKarlsruheTübingenWaals Gewest€ 0€ 10€ 20€ 30€ 40€ 50€ 60€ 70€ 80in € per uurHovedstadenStockholmBrussels GewestOberbayernUtrechtStuttgartVlaams GewestNoord-BrabantHelsinki-UusimaaSydsverigeKarlsruheTübingenWaals Gewest01020304050607080 HovedstadenStockholmBrussels GewestOberbayernUtrechtStuttgartVlaams GewestNoord-BrabantHelsinki-UusimaaSydsverigeKarlsruheTübingenWaals Gewest€ 0€ 20€ 40€ 60€ 80in € per uurHovedstadenStockholmBrussels GewestOberbayernUtrechtStuttgartVlaams GewestNoord-BrabantHelsinki-UusimaaSydsverigeKarlsruheTübingenWaals Gewest020406080

Figuur 4. Groei arbeidsproductiviteit (TW per uur, groei 2017-2021)

StockholmHovedstadenSydsverigeWaals GewestNoord-BrabantVlaams GewestTübingenKarlsruheUtrechtBrussels GewestOberbayernHelsinki-UusimaaStuttgart-0,50%0,00%0,50%1,00%1,50%2,00%2,50%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei tussen 2017-2021StockholmHovedstadenSydsverigeWaals GewestNoord-BrabantVlaams GewestTübingenKarlsruheUtrechtBrussels GewestOberbayernHelsinki-UusimaaStuttgart-0,500,000,501,001,502,002,50 StockholmHovedstadenSydsverigeWaals GewestNoord-BrabantVlaams GewestTübingenKarlsruheUtrechtBrussels GewestOberbayernHelsinki-UusimaaStuttgart-0,50%0,00%0,50%1,00%1,50%2,00%2,50%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei tussen 2017-2021StockholmHovedstadenSydsverigeWaals GewestNoord-BrabantVlaams GewestTübingenKarlsruheUtrechtBrussels GewestOberbayernHelsinki-UusimaaStuttgart-0,500,000,501,001,502,002,50 StockholmHovedstadenSydsverigeWaals GewestNoord-BrabantVlaams GewestTübingenKarlsruheUtrechtBrussels GewestOberbayernHelsinki-UusimaaStuttgart0%1%2%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei tussen 2017-2021StockholmHovedstadenSydsverigeWaals GewestNoord-BrabantVlaams GewestTübingenKarlsruheUtrechtBrussels GewestOberbayernHelsinki-UusimaaStuttgart012

3. In termen van toegevoegde waarde zijn Handel; Transport & opslag; Horeca (19%), Overheid; Onderwijs; Zorg en welzijn (17%), Zakelijke diensten (17%), Industrie (17%) en Onroerend goed (10%) de meest dominante sectoren. De sterkste groeiers zijn Informatie & Communicatie; Delfstoffen, Energie, water en afval; Zakelijke diensten en Onroerend goed. In termen van tewerkstelling zijn Zakelijke diensten (24%); Overheid; Onderwijs; Zorg en Welzijn (23%); Handel; Transport & Opslag; Horeca (21%) en Industrie (12%) de grootste sectoren. De sterkste groeiers zijn Informatie & communicatie; Bouw; en Delfstoffen, energie, water en afval.

4. De shift-share analyse bestudeert het verschil tussen het werkelijke Vlaamse BBP en het hypothetische Vlaamse BBP indien de Vlaamse economie eenzelfde productiviteitsgroei door zou maken als de benchmarkeconomie. Dit toont aan dat het werkelijke Vlaamse BBP €2.3 miljard (1.03%) hoger is i.v.m. wanneer de Vlaamse economie de Europese productiviteitsstijgingen had gevolgd. We doen het ook beter dan de set van innovatie landen en de set van innovatieve regio’s. Het standaard- of totaaleffect bestaat uit twee componenten (een structureel en een dynamisch effect), en wordt hoofdzakelijk gedreven door de dynamische component. Deze term is positief indien de arbeidsproductiviteit in de Vlaamse sector meer gestegen is dan de arbeidsproductiviteit van diezelfde sector in de benchmarkgroep. Ten opzichte van de EU27 is het Vlaamse Gewest minder actief in sectoren die een bovengemiddelde internationale productiviteitsstijging kennen, zoals aangegeven door een negatieve structurele term.

5. I.v.m. de benchmarkeconomieën is Vlaanderen meer gespecialiseerd (d.i. een relatief groter marktaandeel in deze sector ten opzichte van de benchmarkeconomie) in Zakelijke diensten en de Bouw. Internationaal gezien is Informatie & Communicatie de grootste groeisector (zie Figuur 5).

Figuur 5. Internationale groeisectoren en specialisatie-index

-3%-2%-1%0%1%2%3%4%5%6%7%Gemiddelde jaarlijkse groei in toegevoegde waarde voor de EU27 (2017-2021)00,20,40,60,811,21,41,6Specialisatie-indexLandbouw, bosbouw & visserijDelfstoffen; Energie, water en afvalIndustrieBouwHandel; Transport & opslag; HorecaInformatie & CommunicatieFinanciële dienstenOnroerend goedZakelijke dienstenOverheid; Onderwijs; Zorg en welzijnCultuur, sport en recreatie; overige dienstenDelfstoffen; En…: 0,7164825 / 3,269337% -2%0%2%4%6%Gemiddelde jaarlijkse groei in toegevoegde waarde voor de EU27 (2017-2021)00,20,40,60,811,21,41,6Specialisatie-indexLandbouw, bosbouw & visserijDelfstoffen; Energie, water en afvalIndustrieBouwHandel; Transport & opslag; HorecaInformatie & CommunicatieFinanciële dienstenOnroerend goedZakelijke dienstenOverheid; Onderwijs; Zorg en welzijnCultuur, sport en recreatie; overige diensten -2%0%2%4%6%Gemiddelde jaarlijkse groei in toegevoegde waarde voor de EU27 (2017-2021)00,511,5Specialisatie-indexLandbouw, bosbouw & visserijDelfstoffen; Energie, water en afvalIndustrieBouwHandel; Transport & opslag; HorecaInformatie & CommunicatieFinanciële dienstenOnroerend goedZakelijke dienstenOverheid; Onderwijs; Zorg en welzijnCultuur, sport en recreatie; overige diensten

6. Vlaanderen bevindt zich zowel qua O&O-intensiteit als de toename van deze O&O-intensiteit aan de top van de EU (zie Figuren 6 en 7). In 2021 bedraagt de Vlaamse O&O-intensiteit (3.65%) opnieuw meer dan de vooropgestelde Europese norm van 3%. Het doel van toegenomen O&O-uitgaven is om de hoge arbeidsproductiviteit verder te doen toenemen. Ondanks de beperkte arbeidsproductiviteitsgroei, vinden Bormans, Czarnitzki & Konings (2021) wel evidentie dat Vlaamse O&O-subsidies leiden tot positieve input- en outputadditionaliteit.

Figuur 6. Arbeidsproductiviteit versus O&O-intensiteit

€ 0€ 10€ 20€ 30€ 40€ 50€ 60€ 70€ 80€ 90Arbeidsproductiviteit (toegevoegde waarde per uur, in 2021)0%0.5%1%1.5%2%2.5%3%3.5%4%4.5%5%O&O-intensiteit in procenten (in 2021)OostenrijkBelgiëBulgarijeBrussels GewestCyprusTsjechiëGermanyDenemarkenEstlandGriekenlandSpanjeFinlandFrankrijkKroatiëHongarijeIerlandItaliëLitouwenLuxemburgLetlandMaltaNederlandPolenPortugalRoemeniëZwedenSloveniëSlovakijeVlaams GewestWaals GewestBrussels Gewest: 0% / € 62 € 0€ 20€ 40€ 60€ 80Arbeidsproductiviteit (toegevoegde waarde per uur, in 2021)0%1%2%3%4%5%O&O-intensiteit in procenten (in 2021)OostenrijkBelgiëBulgarijeBrussels GewestCyprusTsjechiëGermanyDenemarkenEstlandGriekenlandSpanjeFinlandFrankrijkKroatiëHongarijeIerlandItaliëLitouwenLuxemburgLetlandMaltaNederlandPolenPortugalRoemeniëZwedenSloveniëSlovakijeVlaams GewestWaals Gewest € 0€ 20€ 40€ 60€ 80Arbeidsproductiviteit (toegevoegde waarde per uur, in 2021)0%1%2%3%4%5%O&O-intensiteit in procenten (in 2021)OostenrijkBelgiëBulgarijeBrussels GewestCyprusTsjechiëGermanyDenemarkenEstlandGriekenlandSpanjeFinlandFrankrijkKroatiëHongarijeIerlandItaliëLitouwenLuxemburgLetlandMaltaNederlandPolenPortugalRoemeniëZwedenSloveniëSlovakijeVlaams GewestWaals Gewest

Figuur 7. Groei arbeidsproductiviteit versus groei O&O-intensiteit

-1%0%1%2%3%4%5%6%7%8%9%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei in arbeidsproductiviteit (2017-2021)-0,2-0,100,10,20,30,40,50,60,70,8Verandering in O&O-intensiteit in procentpunt (2017-2021)OostenrijkBelgiëBulgarijeBrussels GewestCyprusTsjechiëGermanyDenemarkenEstlandGriekenlandSpanjeFinlandFrankrijkKroatiëHongarijeIerlandItaliëLitouwenLuxemburgLetlandMaltaNederlandPolenPortugalRoemeniëZwedenSloveniëSlovakijeVlaams GewestWaals GewestIerland: -0,14 / 8,793241% 0%2%4%6%8%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei in arbeidsproductiviteit (2017-2021)-0,200,20,40,60,8Verandering in O&O-intensiteit in procentpunt (2017-2021)OostenrijkBelgiëBulgarijeBrussels GewestCyprusTsjechiëGermanyDenemarkenEstlandGriekenlandSpanjeFinlandFrankrijkKroatiëHongarijeIerlandItaliëLitouwenLuxemburgLetlandMaltaNederlandPolenPortugalRoemeniëZwedenSloveniëSlovakijeVlaams GewestWaals Gewest 0%2%4%6%8%Gemiddelde procentuele jaarlijkse groei in arbeidsproductiviteit (2017-2021)-0,200,20,40,60,8Verandering in O&O-intensiteit in procentpunt (2017-2021)OostenrijkBelgiëBulgarijeBrussels GewestCyprusTsjechiëGermanyDenemarkenEstlandGriekenlandSpanjeFinlandFrankrijkKroatiëHongarijeIerlandItaliëLitouwenLuxemburgLetlandMaltaNederlandPolenPortugalRoemeniëZwedenSloveniëSlovakijeVlaams GewestWaals Gewest

7. Bovenstaande resultaten dienen gekaderd te worden binnen de context van de COVID-19 pandemie, en zijn dus een mix van zowel evoluties op middellange termijn als het effect van bovenstaande crisis. Concreet is het dus niet eenduidig om goede (minder goede) prestaties toe te wijzen aan een goede (minder goede) economische prestatie dan wel aan het herstel na de COVID-19 uitbraak.