3.5.4O&O-personeelsintensiteit volgens sector

Eerder werd reeds gekeken naar O&O-intensiteit in financiële termen, met name als de verhouding van de uitgaven voor interne O&O ten opzichte van de omzet. In dit hoofdstuk bekijken we de O&O-intensiteit van ondernemingen in termen van de personeelscijfers door te kijken naar het aandeel dat het O&O-personeel vertegenwoordigt in het totale personeelsaantal. Globaal gezien vertegenwoordigen O&O-medewerkers in 2016 en 2017 respectievelijk 7,2% en 7,4% van het totale personeel bij ondernemingen in Vlaanderen. Deze cijfers liggen in lijn met die van het vorige Indicatorenboek.

Figuur 5a en Figuur 5b geven het aandeel weer dat O&O-personeelsleden vertegenwoordigen in de totale personeelsaantallen (beide uitgedrukt in voltijdse equivalenten) volgens O&O-sector1 (in publicaties van Eurostat gebruikt men hiervoor de term “product field”) voor respectievelijk 2016 en 2017. Daaruit blijkt dat de sector Informatica/Elektronische en optische producten/Elektronica (NACE 26-27) het meest O&O-personeelsintensief is, gevolgd door de sectoren Chemie/Farmaceutische industrie (NACE 20-21), en Productiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen (NACE 59-36, 71). Wanneer we verder inzoomen op de farmaceutische sector (NACE 21) dan zien we dat de intensiteiten voor deze sector apart nog hoger zijn: respectievelijk 28,9% en 31,3% in 2016 en 2017. Met andere woorden, ruwweg 30% van het totale aantal personeelsleden bij ondernemingen die O&O doen ten dienste van de farmaceutische industrie, werkt actief mee aan deze O&O-activiteiten.

Figuur 5a. Aandeel O&O-personeel in 2016 in het totale personeelsaantal, opgedeeld volgens O&O-sector

Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaO&O-sector0%2%4%6%8%10%12%14%16%18%20%22%24%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica024681012141618202224 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaO&O-sector0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaO&O-sector0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520

Met "O&O-sector" wordt bedoeld de bedrijfstakken of sectoren waarvoor de O&O-activiteiten uitgevoerd worden.

Figuur 5b. Aandeel O&O-personeel in 2017 in het totale personeelsaantal, opgedeeld volgens O&O-sector

Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaO&O-sector0%2%4%6%8%10%12%14%16%18%20%22%24%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica024681012141618202224 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaO&O-sector0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaO&O-sector0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testenChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520

Met "O&O-sector" wordt bedoeld de bedrijfstakken of sectoren waarvoor de O&O-activiteiten uitgevoerd worden.

Figuur 6a en Figuur 6b geven het aandeel weer dat O&O-personeelsleden vertegenwoordigen in de totale personeelsaantallen (beide uitgedrukt in voltijdse equivalenten) voor respectievelijk 2016 en 2017. Ditmaal werd een indeling volgens sector van de hoofdactiviteit van elke onderneming gehanteerd. Net zoals bij de figuren voor aantal O&O-personeelsleden volgens sector (Figuren 1a, 1b, 2a, en 2b), zien we ook hier verschuivingen al naargelang we ondernemingen klasseren volgens de sector van hun O&O-activiteiten (“product field”) dan wel de sector van hun hoofdactiviteit. 

Voor Productiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&O (NACE 59-63, 71-72) stijgt het aandeel dat O&O-personeelsleden vertegenwoordigen in het totale personeelsaantal tot ongeveer 23%, vergeleken met 16%, wanneer we ondernemingen klasseren volgens de sector van hun hoofdactiviteit in plaats van volgens de sector van hun O&O-activiteiten. Dit is natuurlijk in de eerste plaats te wijten aan de toevoeging van de groep van ondernemingen met NACE-code 72, die gespecialiseerd zijn in O&O-activiteiten, aan deze bredere groep van hightech diensten. Zoals we eerder al aanhaalden, zijn er heel wat ondernemingsgroepen die hun O&O-activiteiten concentreren in aparte ondernemingen binnen hun groep en waar de O&O-activiteiten de hoofdactiviteit van deze filialen vormen. De O&O-personeelsintensiteit van deze gespecialiseerde filialen is uiteraard hoog: nagenoeg al hun personeelsleden zijn betrokken bij de O&O-activiteiten die ze doen. Hen toevoegen aan de groep van hightech dienstenondernemingen (Productiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen, NACE 59-63, 71) in de classificatie volgens de hoofdactiviteit van de ondernemingen, doet dan uiteraard de O&O-intensiteit van deze groep toenemen. In de classificatie volgens O&O-sector1 daarentegen zijn deze ondernemingen die gespecialiseerd zijn in O&O-diensten, ondergebracht bij de sectoren waarvoor zij deze O&O-diensten uitvoeren (vb. O&O ten dienste van de chemische en farmaceutische sector, de voedingsindustrie, informatica- en elektronische producten, ...).

Desalniettemin zien we, ondanks deze verschuivingen, ook in de classificatie volgens de hoofdactiviteit van ondernemingen dezelfde drie sectoren aan de top inzake O&O-personeelsintensiteit: Informatica/Elektronische en optische producten/Elektronica (NACE 26-27), Chemie/Farmaceutische industrie (NACE 20-21), en Productiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&O (NACE 59-36, 71-72).  Dit zijn dezelfde drie sectoren als degene die aan de top verschijnen wanneer we O&O-intensiteit in financiële termen bekijken.

Figuur 6a. Aandeel O&O-personeel in 2016 in het totale personeelsaantal, opgedeeld volgens sector van de hoofdactiviteit van de onderneming

Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaSector van de hoofdactiviteit van de onderneming0%2%4%6%8%10%12%14%16%18%20%22%24%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica024681012141618202224 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaSector van de hoofdactiviteit van de onderneming0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaSector van de hoofdactiviteit van de onderneming0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520

Figuur 6b. Aandeel O&O-personeel in 2017 in het totale personeelsaantal, opgedeeld volgens sector van de hoofdactiviteit van de onderneming

Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaSector van de hoofdactiviteit van de onderneming0%2%4%6%8%10%12%14%16%18%20%22%24%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica024681012141618202224 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaSector van de hoofdactiviteit van de onderneming0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520 Groot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/ElektronicaSector van de hoofdactiviteit van de onderneming0%5%10%15%20%Aandeel O&O-personeel in het totale personeelsaantalGroot- en detailhandelPapier/Hout/Kurk/Meubelen/DrukwerkOverige dienstenOverige industrieVoeding/DrankenRaffinaderijen/Rubber/Kunststoffen/Niet-metaalhoudende minerale productenTextiel/Kleding/LeerMetaal/Reparatie en installatie van machinesMachines/VoertuigenProductiehuizen/Telecom/ICT/Ingenieurs/Technische testen/O&OChemie/Farmaceutische industrieInformatica/Elektronische en optische producten/Elektronica05101520

Met "O&O-sector" wordt bedoeld de bedrijfstakken of sectoren waarvoor de O&O-activiteiten uitgevoerd worden.